Ky Quan San cho người mới là câu hỏi tụi mình nhận nhiều nhất, và gần đây là câu này: “Chị ơi cung trekk Ky Quan San là bạch nguyệt quang trong đời em, newbie như em có đi được không ạ? Em muốn biến nó thành tình đầu Tây Bắc”. Câu trả lời thật lòng của một leader đã dầm mưa dãi nắng trên cung này đủ lâu: có nè. Nhưng không phải cứ muốn là đi được ngay.
Bài này không dọa bạn, cũng không dỗ bạn. Nó đưa ra đúng những con số mà tụi mình dùng để đánh giá một khách có sẵn sàng hay chưa, kể lại đoạn đường khó nhất bằng lời của người đã dẫn nó nhiều lần, rồi chỉ ra lộ trình chuẩn bị cụ thể. Đọc hết xong bạn sẽ tự trả lời được, và đó là cách trả lời duy nhất đáng tin.
Ky Quan San cho người mới: câu trả lời ngắn trước khi bạn đọc tiếp
Núi vẫn ở đó. Cung này hùng vĩ và đủ sức khiến người ta mê mẩn ngay từ lần đầu đặt chân đến, nên năm nay nó là bạch nguyệt quang của bạn, năm sau có thể thành “tình đầu Tây Bắc” của nhiều người khác nữa. Không có gì phải gấp.
Ky Quan San cho người mới đi được, với điều kiện bạn đã có nền thể lực và đã từng ngủ rừng ít nhất một đêm. Người mới chưa nên chọn nó làm cung đầu tiên trong đời nếu chưa từng đi bộ đường dài quá bốn tiếng liên tục. Khác biệt giữa hai trường hợp không nằm ở lòng quyết tâm, mà nằm ở chỗ đôi chân bạn còn nghe lời mình đến hết ngày thứ hai hay không.
Trek Ky Quan San có khó không? Nhìn vào số, không nhìn vào ảnh
Ảnh trên mạng làm hỏng phán đoán của rất nhiều người. Biển mây thì trông nhẹ như bông, còn sống lưng khủng long thì trông giống một đường mòn đẹp. Cả hai đều thật, nhưng cả hai đều nằm ở cuối một quãng đường mà ảnh không kể được. Đây là những con số tụi mình công bố trên trang tour Ky Quan San, không làm tròn cho dễ bán.
| Chỉ số | Ky Quan San |
|---|---|
| Độ cao đỉnh | 3.046 m — cao thứ 4 Việt Nam |
| Tổng quãng đường | 24 km |
| Tổng độ cao phải leo | 2.100 m |
| Lịch trình | 3 ngày 2 đêm |
| Ngày 1 | 6 km · khoảng 6 giờ di chuyển |
| Ngày 2 | 12 km · khoảng 8 giờ di chuyển |
| Ngày 3 | 9 km · khoảng 3 giờ di chuyển |
| Độ khó | Nâng cao |
| Thời gian tiếp cận y tế | khoảng 5,5 giờ |
| Ngủ | Lán nghỉ, 2 đêm |
Hai dòng cần đọc kỹ nhất là 2.100 m độ cao phải leo và 5,5 giờ tiếp cận y tế. Con số đầu nghĩa là bạn không đi bộ 24 km trên đường phẳng, bạn nâng cả cơ thể cộng balo lên tương đương một toà nhà hơn 600 tầng. Con số thứ hai nghĩa là nếu có chuyện, khoảng cách giữa bạn và bác sĩ được tính bằng nửa ngày đường, chứ không phải bằng một cuộc gọi.
Ngày thứ hai là ngày quyết định của cả chuyến leo Ky Quan San: 12 km và khoảng 8 giờ di chuyển, lên đỉnh rồi quay về lán. Một người mới có nền thể lực sẽ về lán mệt rã nhưng vẫn ăn được, ngủ được, sáng sau đi tiếp bình thường. Một người chưa có nền sẽ về lán trong trạng thái không còn muốn ăn gì, và ngày thứ ba trở thành một quãng đường phải cắn răng cho xong.
Đổi lại, cung này hội tụ gần như tất cả những gì người ta mong chờ ở một cung trekking Tây Bắc: biển mây, rừng cổ thụ phủ đầy rêu xanh, rừng trúc xanh ngát, những con suối trong veo, sống lưng khủng long hùng vĩ giữa núi rừng, những khoảng thảo nguyên rộng lớn và địa hình đổi liên tục. Ky Quan San còn có tên khác là Bạch Mộc Lương Tử, thuộc dãy Hoàng Liên Sơn — nên nếu bạn tra “Kỳ Quan San” hay “Bạch Mộc Lương Tử” thì vẫn là một cung đường này.
Sống lưng khủng long: đoạn khiến nhiều người mới phải dựa vào chính mình
Đây là phần tụi mình muốn nói thẳng nhất. Sống lưng khủng long không phải một điểm check-in, nó là một đoạn đường khá dài với dốc cao liên tục. Với người cao 1m52 như leader của tụi mình thì có những chỗ đúng nghĩa phải vận dụng cả tứ chi để di chuyển.
Có những lúc gió lớn đến mức bước đi cũng trở nên khó khăn. Địa hình lại trống, cây cối thấp và nhỏ, gần như không có nhiều điểm bám để hỗ trợ. Vì vậy ở đoạn này khả năng support của leader và porter cũng có giới hạn — bạn sẽ phải dựa rất nhiều vào kỹ năng di chuyển, thể lực và sự cố gắng của chính mình. Đó là lý do tụi mình xếp cung này ở mức nâng cao chứ không phải trung bình.
Nếu thể lực tốt, em sẽ có đủ sức để tận hưởng từng khoảnh khắc. Nhưng nếu thể lực chưa đủ, chân run, vai mỏi, cơ thể không còn nghe lời mình nữa… thì lúc ấy em sẽ chẳng còn tâm trí đâu mà ngắm cảnh đẹp. Mọi thứ trước mắt có khi chỉ còn lại mệt, đau và câu hỏi: “Bao giờ mới đến nơi?”
Leader Dấu Chân Tự Do
Nhưng cũng chính vì thế, khi tự mình vượt qua được đoạn sống lưng ấy, cảm giác chinh phục sẽ đáng nhớ hơn rất nhiều. Đứng trên sống lưng khủng long ngắm núi non trùng điệp, đắm chìm trong biển mây, rồi về nhà vẫn còn lụy cả album ảnh suốt nhiều tháng — cảm giác đó là thật, và nó chỉ đến với người còn đủ sức để cảm nhận nó.
Nên leo cung nào trước khi trek Ky Quan San?
Nếu bạn là người mới và Ky Quan San đang là bạch nguyệt quang của đời mình, tụi mình không khuyên bạn bỏ cuộc. Tụi mình chỉ nhắn: hãy chuẩn bị cho ngày gặp bạch nguyệt quang ấy một cách nghiêm túc. Cách nghiêm túc nhất là leo thử một cung nhẹ hơn trước, để biết giới hạn của bản thân đến đâu.
Một cung nhẹ hơn không phải bước lùi, nó là phép thử. Bạn sẽ biết cơ thể mình phản ứng thế nào với cường độ hoạt động ngoài trời liên tục trong một, hai ngày; biết mình có thực sự thích trekking không; chịu được những bất tiện và mệt mỏi đến mức nào; và quan trọng nhất là mình có đủ kiên trì để bước tiếp hay không. Không có bài tập nào ở phòng gym trả lời được bốn câu đó.
| Bước | Cung đường | Thời gian | Độ cao phải leo | Độ khó | Giá |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Hàm Lợn · Ba Vì · Đà Giang | 1 ngày | thấp | Trung bình | Liên hệ |
| 2 | Phu Sa Phìn | 2N1Đ | 1.200 m | Trung bình | 2.700.000đ |
| 2 | Tà Chì Nhù | 2N1Đ | 1.400 m | Trung bình | 2.700.000đ |
| 3 | Ky Quan San | 3N2Đ | 2.100 m | Nâng cao | 3.600.000đ |
Đọc bảng theo cột “độ cao phải leo” sẽ thấy ngay lộ trình hợp lý. Từ Phu Sa Phìn lên Ky Quan San là gấp gần hai lần; nhảy thẳng vào bước 3 mà chưa qua bước 2 là lý do phổ biến nhất khiến một chuyến đi đẹp biến thành hai ngày chịu đựng. Bước 1 quanh Hà Nội thì đi trong ngày, gần như không tốn kỳ nghỉ, và đủ để bạn biết đôi giày mình mua có vừa thật hay không.
Phần lớn khách quay lại trek Ky Quan San sau khi đã đi một trong hai cung ở bước 2, và họ kể lại cùng một điều: lần này họ đi chậm hơn nhưng nhớ được nhiều hơn. Đó mới là thứ bạn bỏ ba ngày ra để lấy.
Một điểm cộng ít ai nói: Phu Sa Phìn và Tà Chì Nhù đều có thời gian tiếp cận y tế ngắn hơn (khoảng 4 và 5 giờ so với 5,5 giờ), nên nếu cơ thể bạn phản ứng xấu ở lần đầu, tình huống sẽ dễ xử lý hơn nhiều.
Leo Ky Quan San cần chuẩn bị gì?
Chuẩn bị chia làm hai phần và cả hai đều không thể nhồi trong một tuần. Phần thể lực cần thời gian sinh học, phần đồ đạc cần thời gian thử.
Thể lực: tám tuần là mốc hợp lý
Tám tuần là khoảng thời gian đủ để tim, phổi và đôi chân thích nghi mà không phải tập đến mức chấn thương. Nội dung quan trọng nhất không phải chạy nhanh mà là đi bộ đường dài có mang balo, vì đó chính xác là việc bạn sẽ làm trên núi. Leo cầu thang bộ với balo 6–8 kg là bài tập gần nhất mà bạn có thể làm ngay trong thành phố.
Mốc tự kiểm khá đơn giản: nếu bạn đi bộ liên tục 5 giờ với balo mà hôm sau vẫn đi lại bình thường, bạn đã sẵn sàng cho ngày thứ hai của cung này. Nếu chưa tới mốc đó, hãy dùng thêm vài tuần thay vì dùng ý chí trên núi. Ý chí rất tốt ở km thứ ba và rất ít giá trị ở km thứ mười.
Đồ trekking: bốn thứ quyết định, phần còn lại là chi tiết
Bốn thứ tụi mình luôn nhắc trước mỗi chuyến là giày trekking, balo, gậy leo núi và áo khoác gió. Giày phải được đi thử ít nhất vài buổi trước chuyến để biết chỗ nào cọ gót; đôi giày mới tinh xuất hiện ở chân núi gần như luôn đồng nghĩa với phồng chân ở ngày thứ hai. Gậy thì đặc biệt đáng tiền ở chiều xuống, khi đầu gối phải hãm cả cơ thể suốt 9 km.
Phần còn lại — số lớp áo, đồ ăn vặt, thuốc men, cách chống nước cho balo — thì nhiều và nên tìm hiểu dần. Tụi mình đã viết riêng một bài chuẩn bị cho lần đầu trekking, còn nếu bạn muốn được soát lại đúng balo của mình thì cứ nhắn, leader sẽ support kỹ phần chuẩn bị.
Những thứ đã nằm trong giá tour thì bạn không cần lo: lán nghỉ có chăn gối đệm, các bữa chính, nước uống, bảo hiểm du lịch 50 triệu, porter theo tỉ lệ 3 khách một porter, và leader theo suốt hành trình. Khoản tự chuẩn bị đáng chú ý nhất là tiền mặt cho xe ôm vào điểm leo, 150.000đ một chiều.
Chưa chắc mình đã đủ sức?
Nhắn cho leader kèm mô tả thể lực hiện tại và những cung bạn từng đi. Bạn sẽ nhận được câu trả lời thật lòng về việc nên bắt đầu từ đâu, kể cả khi câu trả lời là “chưa phải Ky Quan San lần này”.
Đi trek Ky Quan San mùa nào thì hợp với người mới?
Mùa đẹp của cung này là từ tháng 10 đến tháng 4. Đó là khoảng thời gian trời khô, đường ít trơn và xác suất gặp biển mây ở lán núi Muối cao nhất. Với người mới, “đường ít trơn” quan trọng hơn “biển mây đẹp” — bùn trên dốc là thứ ăn sạch thể lực và làm tăng rủi ro té ở đoạn sống lưng khủng long.
Trong mùa đẹp thì hai đầu mùa dễ hơn giữa mùa. Tháng 10–11 và tháng 3–4 có nền nhiệt dễ chịu hơn, còn tháng 12 đến tháng 2 trên độ cao 3.000 m lạnh thật, và lạnh làm mọi việc khó hơn với người chưa quen ngủ lán. Nếu đây là chuyến đầu của bạn, chọn hai đầu mùa và xem lịch khởi hành để đặt chỗ sớm, vì các ngày cuối tuần trong mùa đẹp thường kín trước cả tháng.
Một lưu ý nhỏ về gió: đoạn sống lưng khủng long trống trải nên gió mùa đông bắc ở đây mạnh hơn cảm nhận ở dưới lán rất nhiều. Khi tụi mình nói leo Ky Quan San cần áo khoác gió chứ không chỉ áo ấm, đó là vì đoạn này, không phải vì nhiệt độ ban đêm.
Câu hỏi thường gặp về Ky Quan San cho người mới
Người mới hoàn toàn, chưa leo núi lần nào, có đi được không? Đi được nếu bạn có nền vận động và chấp nhận tám tuần chuẩn bị. Nhưng nếu đây là lần đầu tiên bạn đi bộ đường dài trong đời, tụi mình khuyên thật lòng là nên qua một cung 2N1Đ mức trung bình trước, rồi hãy tính đến chuyện trek Ky Quan San.
Leo Ky Quan San mất bao nhiêu ngày và đi bao nhiêu km? Ba ngày hai đêm, tổng 24 km với 2.100 m độ cao phải leo. Ngày nặng nhất là ngày thứ hai: 12 km, khoảng 8 giờ di chuyển.
Có porter mang đồ hộ không? Có, theo tỉ lệ 3 khách một porter, và bạn có thể gửi đồ cho porter ở chiều xuống. Nhưng ở đoạn sống lưng khủng long thì địa hình trống và gió lớn nên khả năng support bị giới hạn — phần đó vẫn là bạn tự đi.
Sợ độ cao thì có nên đi không? Đoạn sống lưng khủng long có những chỗ hai bên trống, không có cây che tầm mắt. Nếu bạn thực sự sợ độ cao, hãy nói trước với leader để được đi kèm sát, và cân nhắc thử một cung có sống lưng ngắn hơn như Phu Sa Phìn trước.
Trek Ky Quan San có cần bảo hiểm riêng không? Tour đã bao gồm bảo hiểm du lịch 50 triệu. Nếu bạn muốn mức cao hơn thì nên mua thêm, đặc biệt vì thời gian tiếp cận y tế của cung này khoảng 5,5 giờ.
Đặt chỗ thế nào và cần bao nhiêu người mới khởi hành? Đoàn thường 12–24 thành viên. Cách nhanh nhất là xem lịch khởi hành, chọn ngày rồi nhắn cho tụi mình.
Chúc bạn đến một ngày nào đó, Ky Quan San không còn là bạch nguyệt quang nữa, mà trở thành “tình đầu Tây Bắc” — một tình đầu thật đẹp. Khi bạn muốn hỏi bất cứ điều gì về cung này, kể cả câu “em chưa đủ sức phải không chị”, cứ gọi hoặc Zalo 0974 648 048, hoặc để lại lời nhắn ở trang liên hệ.
